Walka z sezonowością. Sardynia znosi podatek lotniczy zimą

Problemem Sardynii pozostaje silna sezonowość ruchu. Po zakończeniu sezonu wakacyjnego linie lotnicze ograniczają częstotliwości, a część tras znika z rozkładów. Wyższe koszty związane z obsługą lotów w okresie mniejszego popytu mogą dodatkowo zniechęcać przewoźników do utrzymywania połączeń, dlatego region chce odwrócić ten mechanizm. Zamiast czekać na decyzje przewoźników dotyczące ograniczania zimowej siatki, władze Sardynii przejmują na siebie część kosztów związanych z opłatą pasażerską.

Stawką jest nie tylko liczba dostępnych połączeń, ale również funkcjonowanie gospodarki poza sezonem. Większy ruch lotniczy ma wspierać hotele, gastronomię i inne przedsiębiorstwa zależne od turystyki, a także ograniczać zjawisko zamykania części działalności w miesiącach zimowych. Zawieszenie pobierania podatku wylotowego ma więc wymiar operacyjny.

Walka z sezonowością

Region chce wykorzystać zwolnienie z opłaty jako zachętę dla przewoźników do utrzymywania połączeń również w miesiącach, w których popyt na podróże na wyspę wyraźnie spada. Program obejmuje okres od listopada do marca na lotniskach w Cagliari i Olbii. W przypadku portu lotniczego w Alghero zwolnienie zostało wydłużone także na kwiecień i maj. W praktyce oznacza to, że przez część roku lokalna opłata będzie pokrywana przez władze regionalne zamiast pasażerów.

Na realizację programu Sardynia przeznaczy łącznie 18,2 mln euro. Z tej kwoty 3,3 mln euro zaplanowano na końcówkę 2026 roku, 9,1 mln euro na 2027 rok oraz kolejne 5,8 mln euro na 2028 rok. Mechanizm ma być przede wszystkim narzędziem do zwiększenia atrakcyjności Sardynii dla linii lotniczych. Władze regionu liczą, że niższe koszty operowania na rynku przełożą się na większą liczbę połączeń w sezonie zimowym. Wśród przewoźników, których ekspansję Sardynia chce w ten sposób stymulować, wymieniany jest m.in. Ryanair.

Dla sardyńskich portów lotniczych oznacza to próbę odejścia od modelu, w którym duża część ruchu koncentruje się w miesiącach letnich. Cagliari ma zyskać dodatkowe połączenia w okresie niskiego popytu, Olbia ma uniknąć ograniczania zimowej działalności, natomiast Alghero ma wykorzystać dłuższy okres obowiązywania ulgi do wsparcia ruchu turystycznego także wiosną.

Ciągłość terytorialna pozostaje podstawą systemu

Decyzja o zawieszeniu opłaty jest elementem szerszej polityki transportowej Sardynii. Region równolegle utrzymuje system ciągłości terytorialnej, który ma zapewniać mieszkańcom wyspy dostęp do podstawowych połączeń z kontynentalnymi Włochami. Od 29 marca 2026 roku nowy model ciągłości terytorialnej obejmuje połączenia z Alghero, Cagliari i Olbii do Rzymu-Fiumicino oraz z Cagliari i Olbii do Mediolanu-Linate. Wyjątkiem pozostaje trasa Alghero – Mediolan-Linate, dla której do 24 października 2026 roku obowiązuje wcześniejszy system.

System ciągłości terytorialnej ma przede wszystkim znaczenie dla mieszkańców Sardynii, podczas gdy zwolnienie z opłaty lotniskowej jest skierowane szerzej – ma on poprawić ekonomikę połączeń w okresie niskiego sezonu i zachęcić przewoźników do utrzymywania oraz rozwijania tras dostępnych również dla turystów.

Nie tylko Ryanair

Sardynia od dłuższego czasu prowadzi rozmowy z niskokosztowych przewoźnikami dotyczące zwiększenia liczby połączeń poza sezonem. Szczególnie istotna jest w tym kontekście polityka Ryanaira, który zabiegał o zniesienie lokalnej opłaty lotniskowej jako warunek zwiększenia obecności na wyspie. Pierwotnie dyskutowano o zniesieniu opłaty przez cały rok. Takie rozwiązanie byłoby jednak dla regionu znacznie droższe. Według wcześniejszych szacunków pełne zniesienie opłaty oznaczałoby koszt około 34 mln euro rocznie.

Dlatego Sardynia zdecydowała się na rozwiązanie skoncentrowane na okresie zimowym. To istotna różnica. Region nie chce subsydiować dodatkowego ruchu w szczycie sezonu, kiedy infrastruktura turystyczna i transportowa Sardynii już mierzy się z bardzo wysokim popytem. Zamiast tego środki publiczne mają być wykorzystane tam, gdzie istnieje największa potrzeba – w miesiącach o niższym popycie.

Sardynia traktuje więc zniesienie opłaty nie jako jednorazową ulgę, ale jako wieloletni instrument polityki transportowej. Program został zaplanowany do 2028 roku, co daje przewoźnikom większą przewidywalność przy planowaniu rozkładów i alokacji samolotów. Z perspektywy rynku lotniczego kluczowe będzie to, czy publiczne środki rzeczywiście przełożą się na dodatkową podaż. Samo obniżenie kosztów nie gwarantuje bowiem uruchomienia nowych tras. Ostateczne decyzje przewoźników będą zależeć również od popytu, dostępności samolotów oraz rentowności poszczególnych kierunków.

Ograniczona podaż z Polski

Zimowa siatka połączeń z Polski na Sardynię – jak obecnie wynika z programów lotów przewoźników – będzie ograniczona. Ryanair nie będzie świadczył połączeń zarówno Katowic i Modlina do Alghero, jak i Krakowa do Olbii. Irlandczycy będę regularnie wykonywać loty tylko między Balicami a Cagliari, do którego nie będą latać samoloty z Poznania. Wizz Air nie będzie obsługiwał rejsów między Warszawą a Olbią.